درباره دندان نهفته

دندان نهفته : در طول سال های نوزادی ، دندان های اولیه در لثه ها نمایان می شوند. حدودا در 6 سالگی ، این دندان ها شروع به ریختن کرده و دندان های بزرگسالی شروع به رشد می کنند. ( متخصصص ارتودنسی )

وقتی دندانی بیرون نمی آید یا به طور ناقص رشد می کند ، به عنوان یک دندان نهفته محسوب می شود.

درآوردن دندان نهفته با جراحی ، معمولا برای کاهش احتمال ازدحام دندان و مشکلات دیگر ؛ الزامی می باشد.

علل ایجاد دندان نهفته

علت اصلی دندان نهفته ، دندان های شلوغ در قوس دندانی می باشد. اگر فک شما بسیار کوچک باشد ، دندان های شما به دلیل نداشتن فضای کافی ، کج رشد کرده یا بر روی هم قرار می گیرند.

دندان نهفته

دیگر علل رایج دندان های نهفته شامل موارد زیر می باشد :

  • آسیب دندان : آسیب ناشی از وارد آمدن ضربه به دندان ، می تواند بیرون آمدن دندان را به تعویق انداخته و در نهایت ، باعث ایجاد یک دندان نهفته شود.

لازم به ذکر است که دندان های پیشین در فک بالا ، بیش از همه تحت تاثیر ضربه یا تروما قرار می گیرند.

  • دندان های کودکی بیش از حد حفظ شده : این موقعیت به دندان هایی مربوط می شود که لق شده اند ، اما محکم به لثه چسبیده اند و از بیرون آمدن دندان دائمی ، جلوگیری می کنند.

دندانپزشکان و متخصصان اطفال ، معمولا این دندان ها را می کشند تا امکان بیرون آمدن دندان های دائمی ، فراهم شود.

اگر این دندان ها کشیده نشوند ، معمولا شلوغی دندان اتفاق می افتد و می تواند به ایجاد دندان نهفته منجر شود.

  • رشد نا منظم دندان ها : گاهی اوقات دندان ، تحت زاویه ای رشد می کند که می تواند فضای دندان مجاور خود را اشغال کرده و به ایجاد یک دندان نهفته منتج گردد.

این حالت ، معمولا دندان عقل ( مولرهای سوم ) را تحت تاثیر قرار می دهد.

  • دندان اضافی : این موقعیت در افرادی اتفاق می افتد که دارای دندان اضافی هستند.

داشتن دندان اضافی ، می تواند باعث ایجاد دندان های نهفته در فک بالا ( دندان های جلو در فک بالا ) شود.

چه دندان هایی عموما نهفته می شوند ؟

نهفته شدن ، عموما دندان های عقل را تحت تاثیر قرار می دهد.

دنـدان های عقل

دنـدان های عقل ، که تحت عنوان مولرهای سوم نیز نامیده می شوند ؛ در حدود 5 تا 9 سال بعد ، در پشت مولرهای 12 سالگی ، بیرون می آیند.

( بین سنین 16 تا 20 سالگی ) ؛ بیشتر افراد ، به دلیل عدم رشد صحیح دندان ها ، تحت عمل جراحی کشیدن دندان عقل قرار می گیرند.

مولرهای سوم ، می توانند تحت زوایای گوناگون ، حتی به صورت افقی رشد کنند ؛ زیرا استخوان های فک معمولا ، به اندازه کافی بزرگ نیستند تا این دندان ها بتوانند به طور نرمال ، بیرون بیایند.

لازم به ذکر است که احتمال ایجاد دندان های عقل نهفته در افرادی که فک کوچکی دارند به مراتب ، بیشتر از دیگر افراد است.

توجه داشته باشید که اگر دندان عقل نهفته کشیده نشود ، می تواند باعث ایجاد عفونت ها و کیست های جدی شود.

دندان نهفته

دنـدان های نیش فک بالا

دندان های نیش در فک بالا ، دومین گروهی از دندان ها هستند که معمولا نهفته می شوند.

این دندان ها از آن جهت اهمیت دارند که به شما در تکه تکه کردن غذا کمک می کنند ؛ مهم تر از آن ، این است که فرم این دندان اثر بسزایی در زیبایی لبخند دارد.

به همین دلیل ، ارتودنتیست ها معمولا این دندان ها را نمی کشند.

از این رو شاهد آن هستیم که در این موارد ، از درمان هایی استفاده می کنند که به بیرون آمدن نرمال این دندان ها کمک می کند.

علائم دنـدان های نهفته

بیشتر اوقات ، دندان های نهفته باعث بروز هیچ گونه علائم آشکاری نمی شوند.

با این وجود ، هر قدر مدت زمان نهفته بودن یک دنـدان بیشتر باشد ؛ احتمال بروز علائم زیر بیشتر است :

  • بوی بد دهان که حتی بعد از مسواک زدن دنـدان ها نیز باقی می ماند.
  • احساس طعم بد در دهان ( معمولا در نزدیکی دندان )
  • لثه های حساس ، قرمز و متورم
  • دشوار بودن باز کردن دهان
  • احساس درد در زمان باز کردن و بستن فک
  •  در موارد نادر سردردهای طولانی که اغلب به طور ناگهانی شروع می شود.
  • تورم گهگاهی گره های لنفاوی در گردن
  • شکاف بین دندان ها

عوارض جانبی دنـدان های نهفته چیست ؟

اگر دندانپزشک ، یک دنـدان نهفته را بکشد ، احتمال بروز عوارض جانبی جدی وجود نخواهد داشت.

این در حالی است که اگر این دنـدان کشیده نشود ؛ عفونت های دنـدانی جدی ، درد مزمن دهان ، تشکیل پلاک و آسیب دیدگی عصب ؛ محتمل می باشند.

دیگر عوارض جانبی بالقوه دندان های نهفته ، عبارتند از :

  • آبسه دندان : آبسه دهان از جمله عوارض دندان های نهفته می باشد که در اثر ایجاد عفونت باکتریایی ناشی از تشکیل دراز مدت چرک در داخل لثه ها و دنـدان ها ، به وجود می آید. ( ذق ذق کردن و درد در نزدیکی دنـدان درگیر ، اغلب به آبسه ربط دارد. )
  • بدجفتی ( ناهماهنگی دندان ها )  : بدجفتی که به نامیزان بودن نیز مصطلح است یکی دیگر از عوارض دندان های نهفته می باشد. به طور کلی ؛ دنـدان های نهفته ، دنـدان هایی که پیش از موعد می افتند و دندان های اضافی ؛ مثل ازدحام دندان ها ، می تواند منجر به نامیزان بودن دنـدان ها شود.
  • ورم لثه یا بیماری پریودنتال : ورم لثه ، شکل خفیفی از بیماری لثه می باشد که باعث التهاب بافت های وابسته به لثه ، بدون از بین رفتن استخوان می شود و عموما در پی داشتن دندان یا دندان های نهفته اتفاق می افتد.

این شکل از بیماری لثه ، برگشت پذیر بوده و در طول روندهای تمیز کردن حرفه ای دنـدان ها ، درمان می شود. اگر درمان نشده باقی بماند ، می تواند باعث ایجاد بیماری پریودنتال شود که یک بیماری لثه برگشت ناپذیر بوده و می تواند باعث از بین رفتن دائمی استخوان شود.

دندان نهفته

تشخیص دندان نهفته

حتی زمانی که دندان جلویی فک ( ثنایا ) ، نهفته می شود ممکن است والدین متوجه نشوند .

دندانپزشک عمومی ، دندانپزشکان کودکان و متخصص ارتودنسی معمولا اولین افرادی هستند که متوجه این مشکل می شوند.

در این حالت ؛ ارتودنتیست باید تشخیص دقیقی بر پایه بالینی دندان و الیاف اطراف دندان ، کستهای مطالعه و رادیو گرافی های مناسب بدهد.

همچنین باید برسی کند که :

  • آیا این دنـدان نهفته ، خود به خود رویش می کند ؟
  • آیا خطر تحلیل ریشه برای دندان کناری وجود دارد ؟
  • آیا دندان اضافه وجود دارد و آیا باید کشیده شود ؟
  • آیا مداخله جراحی و ارتودنسی نیاز هست ؟

گزینه های درمان برای دنـدان های نهفته

شیوع و درصد دندان های نهفته به این صورت هست که بیشترین مشکلات رویشی مربوط به دندان های عقل ( مولر سوم ) مخصوصا در مندیبل( فک پایین ) است ؛ که این مشکل با خارج کردن دندان هفته به صورت جوانه یا بالغ حل خواهد شد.

لازم به ذکر است که سایر دندان های نهفته ؛ بویژه دندان های وثنایا و کانین ، به علت اهمیت شان در زیبایی و عملکرد اکلوژن و رشد استخوان ، حفظ می شوند.

عمل نهفتگی دندان ؛ موضعی ( وجود فضای کم ، دندان اضافه ) ، سیستمیک ( برخی بیماری ها ) یا ارثی باشد.

اگر دنـدان های نهفته ، باعث بروز مشکل و اختلال نشوند ؛ درمان ، الزامی نخواهد بود.

اگر چه در اکثر موارد ، در صورتی که این دنـدان ها به شکل صحیحی رشد نکنند ؛ دنـدانپزشک یا جراح دهان و دنـدان ، باید دندان عقل نهفته را تا سن 20 سالگی بکشد.

اگر دنـدان نهفته ، در جلوی دهان شما باشد ؛ می توانید از درمان های ارتودنسی بهره مند شوید ؛ چرا که بریس ها می توانند به حرکت دادن دنـدان به موقعیت مناسب کمک کنند.

باید اشاره داشت یک دنـدان نهفته که در پشت واقع شده است ، باید با عمل جراحی بیرون کشیده شود.

جراحی دندان نهفته

دو نوع جراحی دهانی ، برای بیرون کشیدن دنـدان نهفته وجود دارد که عبارتند از :

بیرون کشیدن باز

در طول روند بیرون کشیدن باز ؛ دندانپزشک یا جراح دهان و دنـدان ، با روش جراحی ، اقدام به برداشتن روی تاج دنـدان نهفته از زیر لثه ها می نماید.

دنـدان در حفره دهان ، روباز می ماند و توسط بافت نرم کام یا مخاط پوشش داخلی لب ها ، احاطه می شود.

از این طریق ، دندانپزشک می تواند مستقیما دنـدان را مشاهده کرده و آن را بیرون بکشد.

بیرون کشیدن بسته

در طول روند بیرون کشیدن بسته ؛ دنـدانپزشک یا جراح دهان و دنـدان ، با روش جراحی ، دنـدان زیر لثه را بیرون می کشد.

سپس یک وصل کننده ارتودنسی را در آن قرار می دهد.

این روند ، اندکی طولانی است ؛ ولی برای دنـدان های نهفته یا دیگر دنـدان های جلویی ، الزامی می باشد.